Krzysztof Eugeniusz Penderecki

Kompozytor, dyrygent, pedagog muzyczny
23.11.1933 29.03.2020 Dębica

Biografia

Urodził się 23 listopada 1933 w Dębicy. Był synem adwokata Tadeusza Pendereckiego i Zofii Berger. Po II wojnie światowej rozpoczął naukę gry na skrzypcach, a w latach 1955–1958 studiował kompozycję w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie w klasie Artura Malawskiego.

W 1959 zdobył trzy pierwsze nagrody w konkursie Związku Kompozytorów Polskich za Strofy, Emanacje oraz Psalmy Dawidana, co umożliwiło mu wyjazd na stypendium. W tym czasie założył Piwnicę pod Baranami.

Międzynarodowy rozgłos przyniosły mu utwory o charakterystycznej sonorycznej kolorystyce, w tym Pasja według św. Łukasza; pierwszą operą były Diabły z Loudun (prawykonanie 20 czerwca 1969 w Hamburgu). Od połowy lat 70. styl Pendereckiego uległ zmianie; skupił się na tonicznej warstwie i powstał jego pierwszy koncert skrzypcowy. W latach 80. powstało Polskie Requiem.

W latach 70. został dyrygentem polskich i światowych zespołów, a od 1972 był rektorem Akademii Muzycznej w Krakowie, gdzie na 15 lat kierował uczelnią. W 1996 skomponował Siedem bram Jerozolimy, symfonię oratorium zamówioną na jubileusz miasta Jerozolimy; prawykonanie odbyło się w 1997.

Był również twórcą Europejskiego Centrum Muzyki w Lusławicach, które otwarto w 2013 roku. Jego muzyka była często wykorzystywana w filmach, a prace Pendereckiego były inspirowane i nagradzane na licznych festiwalach; zmarł 29 marca 2020 roku w Krakowie. Uroczystości pogrzebowe odbyły się w 2022 roku, a prochy złożono w Panteonie Narodowym.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Prix Italia (1967, 1968) za wybitne kompozycje
Nagroda Grammy (1988, 1999, 2017)
Liczne tytuły doktora honoris causa na wielu uczelniach europejskich i amerykańskich
Rektor Akademii Muzycznej w Krakowie przez 15 lat (1972–1987)
Akademia Muzyczna w Krakowie przyjęła jego imię 1 stycznia 2021

Ciekawostki

Był jednym z pierwszych kompozytorów wykorzystujących technikę sonoryzmu i aleatoryzm w zapisie partytur
Jego utwory były wykorzystane w filmach takich jak Lśnienie, Katyń i Exorcysta
Założył Europejskie Centrum Muzyki w Lusławicach

Udostępnij